Tặng cho đất đai, nhà ở, xe ô tô… cần chú ý gì trong hợp đồng?
Trong các mối quan hệ gia đình, bạn bè hoặc đối tác, việc tặng cho tài sản có giá trị như đất đai, nhà ở, xe ô tô… không còn xa lạ. Tuy nhiên, dù là “cho đi” nhưng để tránh rắc rối về pháp lý trong tương lai, hợp đồng tặng cho cần được thực hiện đúng quy định.
Bài viết dưới đây, Văn Phòng Công Chứng Trần Hằng sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về những điểm cần lưu ý khi lập hợp đồng tặng cho các tài sản có giá trị cao này.
Xem thêm:
Hợp đồng tặng cho tài sản có thể hủy bỏ sau khi đã ký không?
Sự khác nhau giữa hợp đồng tặng cho và hợp đồng mua bán tài sản
1. Tặng cho tài sản là gì?
Tặng cho tài sản là hành vi pháp lý đơn phương, trong đó bên tặng giao tài sản thuộc quyền sở hữu của mình cho bên được tặng mà không yêu cầu đền bù hay trao đổi. Đây có thể là tài sản động sản như xe ô tô, xe máy, hoặc bất động sản như nhà ở, đất đai…
Tuy nhiên, việc tặng cho tài sản không đơn giản như lời nói, mà cần được thực hiện thông qua hợp đồng – văn bản có giá trị pháp lý, được pháp luật công nhận và bảo vệ quyền lợi của cả hai bên.
2. Tài sản nào cần hợp đồng tặng cho có công chứng/chứng thực?
Không phải tài sản nào khi tặng cũng cần công chứng hợp đồng. Tuy nhiên, theo quy định tại Điều 459 Bộ luật Dân sự 2015, đối với các tài sản bất động sản như đất đai, nhà ở, thì hợp đồng tặng cho bắt buộc phải lập thành văn bản, có công chứng hoặc chứng thực và phải đăng ký quyền sở hữu, sử dụng theo quy định của pháp luật.
Tài sản là xe ô tô, xe máy, dù là động sản, vẫn cần làm thủ tục sang tên tại cơ quan đăng ký xe và nên được lập thành hợp đồng có công chứng để đảm bảo an toàn pháp lý.
3. Nội dung cơ bản cần có trong hợp đồng tặng cho
Một hợp đồng tặng cho tài sản cần có đầy đủ các nội dung cơ bản sau:
– Thông tin của bên tặng cho và bên nhận: Họ tên, ngày tháng năm sinh, CMND/CCCD, địa chỉ thường trú.
– Thông tin tài sản tặng cho: Mô tả chi tiết tài sản (diện tích, địa chỉ thửa đất/nhà ở, số khung số máy xe ô tô…), tình trạng tài sản.
– Cam kết của các bên: Bên tặng cho khẳng định tài sản thuộc sở hữu hợp pháp của mình, không có tranh chấp, không bị kê biên để đảm bảo nghĩa vụ khác.
– Thời điểm và phương thức bàn giao tài sản.
– Thỏa thuận về thuế, phí, lệ phí (thông thường bên nhận tặng cho chịu thuế).
– Điều khoản giải quyết tranh chấp.
Việc hợp đồng được lập một cách đầy đủ, chặt chẽ sẽ giúp hạn chế các rủi ro phát sinh sau này.
4. Lưu ý khi tặng cho bất động sản (đất đai, nhà ở)
a. Phải có giấy tờ chứng minh quyền sở hữu hợp pháp
Bên tặng phải là người đứng tên trên Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) hoặc Giấy chứng nhận quyền sở hữu nhà ở. Trường hợp tài sản thuộc sở hữu chung (vợ chồng, hộ gia đình…), cần có sự đồng ý bằng văn bản của tất cả đồng sở hữu.
b. Hợp đồng tặng cho phải được công chứng tại văn phòng công chứng
Nếu không có công chứng, hợp đồng có thể bị tòa án tuyên vô hiệu nếu có tranh chấp xảy ra. Sau khi công chứng, phải làm thủ tục sang tên sổ đỏ, sổ hồng tại Văn phòng đăng ký đất đai.
c. Nghĩa vụ nộp thuế
Bên nhận tài sản tặng cho phải nộp thuế thu nhập cá nhân 10% giá trị tài sản, trừ khi việc tặng cho nằm trong nhóm được miễn thuế như: cha mẹ – con cái, vợ chồng, ông bà – cháu ruột…
5. Lưu ý khi tặng cho xe ô tô
a. Phải có giấy đăng ký xe, giấy tờ tùy thân
Xe ô tô cần có đầy đủ Giấy đăng ký xe và giấy tờ chứng minh quyền sở hữu của bên tặng. Xe không được đang thế chấp hoặc có tranh chấp.
b. Công chứng hợp đồng
Hợp đồng tặng cho xe ô tô nên được lập tại phòng công chứng, để tránh các rủi ro về pháp lý khi sang tên xe hoặc khi phát sinh tranh chấp.
c. Thủ tục sang tên xe
Sau khi có hợp đồng công chứng, bên nhận xe cần làm thủ tục sang tên chủ xe tại cơ quan công an (Cục CSGT) và nộp lệ phí trước bạ. Trường hợp được miễn thuế (ví dụ: cha tặng con) cần cung cấp giấy tờ chứng minh mối quan hệ.
6. Khi nào hợp đồng tặng cho bị vô hiệu?
Một số trường hợp có thể dẫn đến hợp đồng tặng cho bị vô hiệu:
– Bên tặng không có quyền sở hữu hợp pháp tài sản.
– Tài sản đang bị tranh chấp, bị kê biên.
– Bên tặng bị ép buộc, lừa dối hoặc không đủ năng lực hành vi dân sự.
– Hợp đồng không lập đúng hình thức (không công chứng với tài sản bắt buộc).
– Có gian lận thuế (giả vờ tặng cho để trốn thuế chuyển nhượng).
Khi hợp đồng bị tuyên vô hiệu, tài sản sẽ được trả lại nguyên trạng ban đầu và các bên phải hoàn trả những gì đã nhận.
Việc tặng cho tài sản như đất đai, nhà ở hay xe ô tô là hành động đẹp thể hiện sự tin tưởng, tình cảm và sự chia sẻ giữa các cá nhân. Tuy nhiên, để việc “cho đi” thực sự trọn vẹn và không vướng rắc rối về pháp lý sau này, bạn nên thực hiện hợp đồng tặng cho một cách cẩn thận, đúng quy định của pháp luật. Khi cần thiết, hãy tham khảo ý kiến của luật sư hoặc công chứng viên để được hướng dẫn cụ thể và đúng nhất với từng trường hợp.